Deutsch · English · Français · Čeština · Nederlands · Polski · Italiano

Tafelbergen en rotsen – sagen

Lilienstein

Sage

De Lilienstein is de enige tafelberg van Saksisch Zwitserland rechts van de Elbe en ligt recht tegenover de Festung Königstein. Er doen meteen meerdere sagen over hem de ronde – over verborgen goud in de berg en een geheimzinnige bruid.

Sage Het goud in de berg

De Lilienstein zou vroeger bewoond zijn geweest, en achter een kelderdeur die men maar zelden ziet, zou een hele brouwketel vol dukaten liggen. Een arme vrouw uit Waltersdorf vond de deur eens open, zette haar kind op een gouden tafel en graaide goud in haar schort – maar toen ze zich omdraaide, was de deur verdwenen. Precies een jaar later vond ze haar terug, en haar kind speelde ongedeerd met gouden appels en peren.

Sage

Een tweede Lilienstein-sage vertelt dat de dukatenschat alleen geborgen kon worden als men een reine maagd offerde. Een bende schatgravers nam daarom een niet al te slimme dienstmeid uit Waltersdorf mee, en iedereen moest strikt zwijgen. Om middernacht verscheen een dier met een vurige muil, op wiens tong de sleutel lag – de meid moest hem pakken. Toen riep ze “Och, Here Jezus!”, en op hetzelfde moment vlogen de schatgravers alle windstreken uit: ’s ochtends vond men er een in Ebenheit, een in Königstein en een in Waltersdorf – ongedeerd, maar zonder goud.

Sage De bruid op de Lilienstein

Een jonge wever uit Schandau, Conrad Zeisig, ontmoette bij de Lilienstein een beeldschone vrouw met een gouden ketting in haar haar. Ze vroeg hem haar de hostie van zijn biecht te brengen – hij mocht alleen niet schrikken. Toen hij terugkwam, stond er een half dierlijk wezen voor hem, vervloekt vanwege een zware schuld. Van schrik liet hij het brood vallen, de aarde spleet open en verzwolg het wezen in vlammen; de wever zou daarna nooit meer de oude zijn geworden.

Winterberg

Sage Het hert en de keurvorst

In 1558 jaagde keurvorst August in de Ottendorfer Heide. Bij de Kleiner Winterberg achtervolgde hij te voet een machtig hert tot op een smalle rots boven de afgrond. Het dier zat in de val en wilde terug – precies daar waar de keurvorst stond. Met de woorden “Of ik raak jou, of jij brengt mij om het leven” schoot hij; het hert sprong op en stortte achterover de diepte in. Uit dankbaarheid liet zijn zoon Christiaan een gedenkplaat met het jaartal 1558 plaatsen en boven een jachthuisje bouwen met het gewei op het dak; het huidige achthoekige paviljoen dateert van 1818.

Sage De zeven beuken

Op de Großer Winterberg stonden ooit zeven prachtige beuken. Het volk vertelde: zodra deze bomen doodgaan, verliest het Huis Wettin de kroon en regeert een vreemde heerser over Saksen – sommigen meenden zelfs dat dan de Turken het land zouden binnenvallen.

Zirkelstein und Kaiserkrone

Sage De tanden van Rübezahl

De berggeest Rübezahl zou eens vanuit het Reuzengebergte hierheen zijn gekomen en met zijn hoofd tegen een rots zijn gelopen – die spleet in de Großer en de Kleiner Zschirnstein. Rübezahl verloor daarbij twee tanden: de hoektand is de Zirkelstein, de kies de Kaiserkrone. In de Zahngrund bij Schandau zou hij zijn pijn hebben gekoeld, en de roodachtige aders in het gesteente zouden van zijn bloed afkomstig zijn. Eerlijk gezegd: Rübezahl hoort eigenlijk thuis in het Reuzengebergte. De sagenverzamelaar Alfred Meiche schreef al in 1894 dat een schoenmaker uit Lohmen hem in 1842 in Saksisch Zwitserland had willen “binnensmokkelen” – de plaatselijke bevolking zou het bedrog hebben afgewezen. Een mooi verhaal is het toch.

Sage De pest en de lofdansen

Onder de Zirkelstein en de Kaiserkrone ligt Reinhardtsdorf. Volgens de sage heette het dorp vroeger Fichtendorf – daaraan zou de herberg “Zu den drei Fichten” nog herinneren. Toen kwam de pest en raafde het dorp helemaal weg; ook Stolzenhain aan de Fuchsbach bij Cunnersdorf ging toen ten onder. Toen het sterven eindelijk voorbij was, vierde men in het bovenste deel van Saksisch Zwitserland een dankfeest, en daar zouden de oude “Lobetänze”, de lofdansen, vandaan komen.

Pfaffenstein

Sage De Barbarine

Op de Pfaffenstein, vroeger ook Jungfernstein genoemd, staat de slanke rotsnaald Barbarine. De sage vertelt over een meisje uit Pfaffendorf dat op zondag liever bosbessen ging plukken dan naar de kerk te gaan. De woedende moeder vervloekte haar – en het meisje werd ter plekke in steen veranderd. Het verhaal was vroeger bedoeld als waarschuwing voor ongehoorzame kinderen. Haar naam heeft de rotsnaald omdat het meisje Barbara zou hebben geheten.

Großer Zschirnstein

Sage Het middagspook

De Großer Zschirnstein moet u niet op het middaguur bij zonneschijn bezoeken – dan waart daar een middaggeest rond. Twee jonge wandelaars hoorden de middagklok, en meteen begon het in het bos te huilen, takken kraakten en vogels krijsten; pas toen het één uur sloeg, werd het weer stil. En Rübezahl zou bij deze berg immers al eens met zijn hoofd tegen de rots zijn gestoten.

Bärensteine

Sage De Jungfernsprung

Toen in 1639 de Zweedse generaal Banér Pirna had ingenomen en zijn soldaten plunderden, zou een jonge vrouw voor hen de Bärenstein bij Thürmsdorf op zijn gevlucht. In haar nood sprong ze in de diepte. Ter herinnering kraste men een kruis in de rots, en de plek heet sindsdien Jungfernsprung, de maagdensprong.

Prebischtor

Sage De kluizenaar Prebisch

Aan Boheemse kant vertelt men dat onder een groot rotsuitsteeksel ooit de kluizenaar Prebisch woonde, die niets van de wereld wilde weten. In een visioen zag hij de rots als een machtige poort, waar mensenmassa’s naartoe stroomden, en hij bad God dat hij dat nooit zou hoeven meemaken. Op een dag brak er een reusachtig blok los dat hem verpletterde – en zo ontstond de poort die hij nooit zou zien.

Tyssaer Wände

Sage De schat en de rotskabouters

In Tisá vertelt men dat een Franse edelman in de Tyssaer Wände een schat verstopte en de plek nooit meer terugvond – hij dwaalde zo lang rond tot hij zijn verstand verloor. Rotskabouters zouden de schat bewaken en schatzoekers op het verkeerde pad brengen. Een andere sage kent dwergen die onder de rotsen een ondergrondse stad vol schatten bouwden – goede mensen beloonden ze, hebzuchtige niet.

Passende wandelingen

• Bastei
• Über Thürmsdorf zu den Bärensteinen
• Malerweg-Tipp der Familie Jäger: Weißig – Thürmsdorf

Stand: 09/2026

Vraag TOURsten verder

Hoe komt u er vanaf het Hammergut, en welke wandeling komt erlangs? TOURsten laat het u zien op de kaart en vertelt onderweg het hele verhaal – gratis en in zeven talen.

TOURsten vragen

← Alle onderwerpen